gwiazda


gwiazda
ż IV, CMs. gwieździe; lm D. gwiazd
1. «ciało niebieskie złożone z gazów i plazmy, świecące wskutek reakcji termojądrowych zachodzących w jego wnętrzu; punkt świetlny widoczny na ciemnym niebie»

Niebo usiane gwiazdami.

Gwiazdy bledną, gasną, migocą, mrugają, świecą, zapalają się.

Oczy jak gwiazdy.

astr. Gwiazda neutronowa «gwiazda, w której materia, wskutek wielkiej gęstości, przekształciła się w gaz złożony z neutronów»
∆ Gwiazda nowa «gwiazda, której jasność wzrasta w krótkim czasie, po czym powraca do normy»
∆ Gwiazda podwójna «układ dwóch gwiazd krążących wokół wspólnego środka masy»
∆ Gwiazda zmienna «gwiazda, której jasność ulega regularnym lub nieregularnym zmianom w czasie»
∆ Gwiazda supernowa «gwiazda nowa, która w chwili maksimum jasności oddziela wskutek wybuchu wewnętrznego gazową otoczkę rozpraszającą się w przestrzeni»
◊ Gwiazda przewodnia «ideał, do którego się dąży, cel przyświecający komuś»
◊ Gwiazda spadająca «meteor»
◊ (Ktoś) spod ciemnej gwiazdy «(ktoś) najgorszy, ostatniego rzędu»
◊ Czytać w gwiazdach «wróżyć na podstawie układu gwiazd»
pot. Zobaczyć wszystkie gwiazdy «doznać wrażenia migotania jasnych punktów przed oczami na skutek uderzenia w głowę»
przen.
a) «los, przeznaczenie, dola»

Urodzić się pod szczęśliwą, pod złą gwiazdą.

Wierzyć w czyjąś gwiazdę.

b) «człowiek wyróżniający się w danej dziedzinie (szczególnie aktorka)»

Gwiazda filmowa.

Wschodząca gwiazda literatury.

Gwiazda pierwszej wielkości.

W programie występuje plejada gwiazd.

2. «przedmiot, figura przypominająca kształtem lub blaskiem gwiazdę, mająca ramiona rozchodzące się promieniście z jednego punktu»

Gwiazda szeryfa.

Gwiazda na choinkę.

3. «odznaka orderu mająca kształt gwiaździsty»

Krzyż kawalerski z gwiazdą.

4. «rodzaj kolorowego lampionu w kształcie gwiazdy noszonego przez kolędników w okresie świąt Bożego Narodzenia»
5. elektr. «rodzaj połączenia przewodów elektrycznych w układzie wielofazowym»

Słownik języka polskiego . 2013.

  • gwiazda — {{/stl 13}}{{stl 8}}rz. ż Ia, CMc. gwieździe {{/stl 8}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 8}}astr. {{/stl 8}}{{stl 7}} obiekt astronomiczny przechodzący podczas swojej ewolucji etap, na którym zbudowany jest w większości z gazów… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • gwiazda — 1. Czyjaś gwiazda gaśnie «ktoś przestaje być popularny, traci szczęście, powodzenie, sławę»: Widzę od paru lat, jak powoli gaśnie moja gwiazda i ja gasnę. T. Konwicki, Świat. 2. Gwiazda przewodnia «ideał, do którego się dąży, cel przyświecający… …   Słownik frazeologiczny

  • Gwiazda (Hochhaus) — Gwiazda 1 7 Siedlung Roździeńskiego von Westen mit den Gwiazdahochhäusern …   Deutsch Wikipedia

  • Gwiazda Polski — ( The Star of Poland ) was a balloon, which, according to the Polish planners, was going to reach the stratosphere, thus beating the 1930s high altitude world record, established on November 11, 1935 by Albert William Stevens and Orvil A.… …   Wikipedia

  • gwiazda przewodnia — {{/stl 13}}{{stl 7}} ideał, wzorzec, cel, do którego się dąży : {{/stl 7}}{{stl 10}}Być dla kogoś gwiazdą przewodnią. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • gwiazda neutronowa — {{/stl 13}}{{stl 7}} obiekt astronomiczny o kilometrowych rozmiarach, będący jednym z możliwych końcowych etapów ewolucji gwiazdy po jej przejściu przez etap gwiazdy supernowej, zbudowany z gazu neutronów, mającego olbrzymią gęstość, porównywalną …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • gwiazda supernowa — {{/stl 13}}{{stl 7}} epizod w ewolucji odpowiednio masywnych gwiazd związany z nagłym wzrostem jasności do poziomu przewyższającego jasność Słońca 107–108 razy i odrzuceniem znacznej części masy początkowej, zapoczątkowujący etap gwiazdy… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • Gwiazda Polski — Gedenktafel an der Bergbaude im Chochołowska Tal Gwiazda Polski (deutsch Stern Polens) war der Name des weltweit größten vor dem Zweiten Weltkrieg gebauten Gasballons. Der Versuch, den bestehenden Höhenweltrekord aus dem Jahre 1935 zu überbieten …   Deutsch Wikipedia

  • Gwiazda Lake — Infobox lake lake name = Gwiazda Lake image lake = caption lake = image bathymetry = caption bathymetry = location = Pomeranian Voivodeship coords = coord|53|59|8|N|17|17|14|E|type:waterbody region:PL|display=inline,title type = ribbon lake… …   Wikipedia

  • Henry Gwiazda — (* 1952 in New Britain/Connecticut) ist ein US amerikanischer Komponist. Gwiazda spielte in seiner Jugend Gitarre in einer Garagenband. Er studierte Musik an der Eastman School of Music, der Hartt School und an der University of Cincinnati. Bis… …   Deutsch Wikipedia