wiersz


wiersz
m II, D. -a; lm M. -e, D. -y
1. «utwór pisany mową wiązaną, ukształtowany przez rytm, często także przez rym; krótki utwór poetycki, charakterystyczny układ takiego utworu»

Wiersz okolicznościowy, patriotyczny, miłosny.

Wiersze dla dzieci.

Wiersz na cześć zwycięzcy.

Wiersz do matki.

Recytować, deklamować wiersz.

Pisać, układać, improwizować wiersze.

Uczyć się wiersza na pamięć.

lit. Wiersz biały, metryczny, miarowy «wiersz bezrymowy, oparty tylko na rytmie»
∆ Wiersz akatalektyczny «wiersz, w którym występuje brak kataleksy»
∆ Wiersz katalektyczny «wiersz sylabotoniczny z końcową stopą niepełną»
∆ Wiersz leoniński → leonin
∆ Wiersz sylabiczny «wiersz równozgłoskowy, ze średniówką występującą stale w formach dłuższych niż ośmiozgłoskowe»
∆ Wiersz sylabotoniczny «wiersz równozgłoskowy charakteryzujący się dużą regularnością rytmu (jednakowy rozkład sylab akcentowanych i nie akcentowanych w każdym wersie)»
∆ Wiersz toniczny «wiersz nierównozgłoskowy, zachowujący regularność rytmiczną dzięki stałej liczbie zgłosek akcentowanych w każdym wersie»
∆ Wiersz wolny «wiersz o budowie rytmicznej nie opartej na żadnym ustalonym schemacie wersyfikacyjnym»
◊ Mówić wierszem, pot. do wiersza «rymować»
2. lit. «odcinek metryczny w mowie wiązanej, wyodrębniony graficznie, stanowiący podstawową jednostkę rytmicznej budowy utworu; wers»

Zadeklamować kilka wierszy z „Pana Tadeusza".

3. «linijka pisma lub druku; w drukarstwie: złożona linijka tekstu, o określonej liczbie znaków drukarskich»

Notatka zawierała kilka wierszy.

Honorarium płatne od wiersza.

∆ Pisać, czytać od (nowego) wiersza «pisać, czytać od nowej linijki»
◊ Czytać między wierszami «domyślać się tego, co nie jest wprost, wyraźnie napisane»
łac.

Słownik języka polskiego . 2013.

  • wiersz — I {{/stl 13}}{{stl 8}}rz. mnż III, D. a; lm D. y {{/stl 8}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} utwór literacki, w którym zastosowano mowę w szczególny sposób zorganizowaną; do cech charakterystycznych tego utworu należą:… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wiersz — Czytać między wierszami; wyczytać coś między wierszami «domyślać się tego, co nie jest napisane lub nie zostało powiedziane wprost; domyślić się czegoś, co nie zostało napisane lub powiedziane wprost, wyraźnie»: Wielką mi tu radość sprawiają… …   Słownik frazeologiczny

  • wiersz biały — {{/stl 13}}{{stl 8}}lit. {{/stl 8}}{{stl 7}} wiersz niemający rymów, oparty głównie na rytmie {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wiersz sylabiczny — {{/stl 13}}{{stl 8}}lit. {{/stl 8}}{{stl 7}} rodzaj wiersza charakteryzującego się m. in. stałą liczbą sylab w poszczególnych wersach, występowaniem średniówki w wersach zbudowanych z więcej niż ośmiu sylab i akcentu na przedostatniej sylabie w… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wiersz sylabotoniczny — {{/stl 13}}{{stl 8}}lit. {{/stl 8}}{{stl 7}} rodzaj wiersza charakteryzującego się regularnym rytmem opartym na stałej liczbie sylab i stałej pozycji sylab akcentowanych w poszczególnych wersach oraz występowaniem stale powtarzających się stóp,… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wiersz toniczny — {{/stl 13}}{{stl 8}}lit. {{/stl 8}}{{stl 7}} rodzaj wiersza opartego na równej liczbie akcentów w poszczególnych wersach przy równoczesnej dowolnej liczbie sylab i swobodnym rozkładzie akcentów {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • biały wiersz — {{/stl 13}}{{stl 7}} wiersz bezrymowy, w przeciwieństwie do wiersza rymowanego {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • Песнь об убийстве Анджея Тенчинского — Pieśń o zabiciu Andrzeja Tęczyńskiego …   Википедия

  • adonijski — ∆ lit. Wiersz adonijski «w poezji antycznej: wiersz składający się z daktyla i trocheja lub spondeja, stanowiący zwykle zakończenie strofy, używany pierwotnie w inwokacjach do Adonisa; wiersz adoniczny, adonik» …   Słownik języka polskiego

  • pióro — n III, Ms. piórze; lm D. piór 1. «wytwór naskórka ptaków składający się z części dolnej (dudki) i górnej (stosiny), z której wyrastają w dwie strony gęste promienie, tworzące tzw. chorągiewkę; w lm upierzenie» Pióra ptasie puchowe, pokrywowe.… …   Słownik języka polskiego