wola


wola
ż I, DCMs. \wolali, blm
«dyspozycja psychiczna człowieka do świadomego i celowego regulowania swego postępowania, do podejmowania decyzji i wysiłków w celu realizacji pewnych działań, przyjęcia pewnych postaw, a zaniechania innych»

Coś zgodne z czyjąś wolą.

Dać wyraz swej woli.

Opanować się całym wysiłkiem woli.

Postępować według własnej woli.

Podporządkować się, poddać się czyjejś woli.

Zdać się na czyjąś wolę.

Mimo najlepszej woli nie mógł się skupić.

Kształcić wolę.

Narzucać komuś swoją wolę.

Przełamać, nagiąć do swoich celów czyjąś wolę.

∆ Silna wola «wytrwałość w realizacji wytkniętych sobie celów»
∆ Słaba wola «niezdolność do powzięcia decyzji, do przeciwstawienia się wpływom otoczenia»
∆ Dobra wola «nastawienie do działania pozytywnego; gotowość do czynienia dobra, pomagania, ułatwiania czegoś ludziom; dobre intencje»
∆ Zła wola «nieuczciwość czyichś zamiarów, chęć szkodzenia innym; złe intencje»
∆ Wolna wola «możność wyboru sposobu postępowania bez względu na okoliczności czy trudności»
◊ Wola boska! wola nieba! Niech się dzieje wola nieba! pot. Wola boska i skrzypce! «zwroty wyrażające bierne poddanie się losowi, niechęć do przeciwstawienia się czemuś, rezygnację z działania; trudno, niech będzie, co chce»
◊ Wolna wola! «rób co chcesz, masz prawo wyboru»
◊ Ostatnia wola «życzenie człowieka umierającego, mającego umrzeć; także: testament»
◊ Być panem (panią) swojej woli «być samodzielnym, mieć prawo do decydowania o sobie, nie być zależnym od nikogo»
◊ Nie mieć swojej woli «być uzależnionym od kogoś, nie być samodzielnym, mieć słabą wolę»
◊ Robić coś (dać, sprzedać) z dobrej (i nieprzymuszonej) woli, po dobrej woli «robić coś bez przymusu, dobrowolnie»
żart. Czuć wolę bożą «mieć popęd płciowy; być dojrzałym do małżeństwa»
do woli «tyle, ile się pragnie, wystarczająco (dużo); do syta»

Nagadać się do woli.

Można było jeść i pić do woli.

mimo woli «bez uprzedniego zamiaru, bezwiednie, machinalnie, także: wbrew uprzedniemu zamiarowi, wbrew chęci; mimowolnie»

Wyrwało mu się mimo woli to słowo.

Zrobił tak zabawną minę, że mimo woli musiałam się roześmiać.

Usłyszeć coś mimo woli z czyjejś rozmowy.


Słownik języka polskiego . 2013.

  • Wola — ist polnischer Ortsname von Stalowa Wola, Wojewodschaft Karpatenvorland Wola Rakowa, Woiwodschaft Łódź Wola Rudzka. Woiwodschaft Lublin Wola (Warschau), Stadtbezirk Zduńska Wola, Woiwodschaft Łódź Żelazowa Wola, Woiwodschaft Masowien Morska Wola …   Deutsch Wikipedia

  • WOLA — or WOLA may refer to: * Washington Office on Latin America * Wola, a district in western Warsaw, Poland * Wola, Lipno County in north central Poland * Wola, Żnin County in north central Poland * Wola, Subcarpathian Voivodeship in south east… …   Wikipedia

  • wola — {{/stl 13}}{{stl 8}}rz. ż IIa, blm {{/stl 8}}{{stl 7}} dyspozycja psychiczna człowieka do świadomego i celowego kierowania swoim postępowaniem, do podejmowania decyzji, dokonywania wyborów, działania w celu realizacji zamierzonych zadań itd. :… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • wōla- Ⅰ — *wōla , *wōlam germ., stark. Neutrum (a): nhd. Verderben, Niederlage; ne. ruin (Neutrum); Rekontruktionsbasis: as., ahd.; Hinweis: s. *wōla (Maskulinum); Etymologie: idg …   Germanisches Wörterbuch

  • wōla- Ⅱ — *wōla , *wōlaz germ., stark. Maskulinum (a): nhd. Verderben, Niederlage; ne. ruin (Neutrum); Rekontruktionsbasis: ae., as., ahd.; Hinweis: s. *wōla (Neutrum); Etymologie …   Germanisches Wörterbuch

  • Wola — Wola, Dorf mit schönem Garten bei Krakau …   Pierer's Universal-Lexikon

  • Wola — Wola, Dorf bei Warschau, berühmt als Versammlungsort der polnischen Reichs und Wahltage. Vom 6.–8. Sept. 1831 erstürmte Paskewitsch (s. d.) die Schanzen bei W …   Meyers Großes Konversations-Lexikon

  • Wola — Wola, Dorf 5 km westl. von Warschau; in der Nähe das Feld, auf dem seit 1570 die poln. Könige gewählt wurden …   Kleines Konversations-Lexikon

  • wola — 1. Człowiek (ludzie) dobrej woli «o kimś, kto ma dobre zamiary, kto pragnie pomóc innym»: (...) los przytuliska jest w rękach ludzi dobrej woli, którzy mogą i chcą pomóc bezdomnym zwierzętom. SN 04/01/1999. 2. przestarz. Czuć, poczuć wolę bożą… …   Słownik frazeologiczny

  • Wola — Infobox Warsaw name=Wola no diacrite=Wola area=19,26 population=143 996 (2003) density=7476 mayor=Marek Andruk landmarks=Powązki Cemetery website=http://www.wola.waw.pl/ : For other meanings of the word, see WOLA. Wola is a district in western… …   Wikipedia