zwalić


zwalić
dk VIa, \zwalićlę, \zwalićlisz, zwal, \zwalićlił, \zwalićlony - zwalać ndk I, \zwalićam, \zwalićasz, \zwalićają, \zwalićaj, \zwalićał, \zwalićany
1. «waląc, rzucając, zgromadzić coś w jednym miejscu, zsypać razem, bezładnie; zrzucić z góry na dół»

Zwalić siano z wozu.

Śmiecie zwalono na kupę.

Narzędzia zwalone nieporządnie w kącie.

2. «spowodować upadek, przewrócenie się, spadnięcie kogoś lub czegoś, rzucić kogoś, coś na ziemię; przewrócić, wywrócić, powalić»

Zwalić kogoś na podłogę uderzeniem pięści.

Zwalić kogoś z konia, z siodła.

Koń zwalił jeźdźca na ziemię.

Wichry zwaliły stare drzewa.

◊ Zwalić kogoś z nóg a) «przewrócić kogoś» b) «stać się przyczyną czyjegoś zasłabnięcia, czyjejś choroby, utraty sił»
3. «spowodować zniszczenie, rozpadnięcie się czegoś; rozwalić, zburzyć»

Spychacz zwalił resztki murów.

4. «obarczyć kogoś czymś, obciążyć kogoś winą, odpowiedzialnością za coś, przypisać coś komuś, czemuś; zepchnąć coś (np. jakieś obowiązki) na kogoś, wyręczyć się kimś»

Zwalić winę, odpowiedzialność na kogoś.

Zwalić swoje obowiązki na kogoś, na czyjeś barki.

Zwalano na niego najcięższą robotę.

zwalić się - zwalać się
1. pot. «spaść na kogoś, na coś całym ciężarem, obsunąć się; upaść ciężko, bezwładnie, całym ciężarem ciała; przewrócić się, runąć»

Zwalić się bezsilnie na łóżko.

Zwalił się na podłogę.

Zwalić się z konia.

Strop zwalił się na kogoś.

Samolot zwalił się zaraz po starcie.

Drzewo zwaliło się na ziemię.

◊ Zwalić się z nóg «upaść na ziemię, na podłogę; przewrócić się»
◊ Zwalić się komuś na kark, na głowę a) «o sprawach przykrych, uciążliwych: pojawić się, wystąpić, zaistnieć» b) «o osobach niepożądanych: przybyć do kogoś niespodziewanie, zatrzymać się u kogoś»
przen.

Zwaliło się mnóstwo roboty.

Nieszczęścia zwaliły się na kogoś.

2. pot. «nadejść, przybyć, zjawić się gromadnie; ściągnąć zewsząd, zgromadzić się»

Goście zwalili się tłumnie.

Na wesele zwaliło się mnóstwo ludzi.


Słownik języka polskiego . 2013.

  • zwalić — pot. Zwalić coś komuś na głowę, na kark, posp. na łeb «obarczyć kogoś obowiązkami, odpowiedzialnością za coś» Zwalić kogoś z nóg zob. noga 36 …   Słownik frazeologiczny

  • zwalić (się) — {{/stl 13}}{{stl 7}}ZOB. zwalać (się) {{/stl 7}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zwalić się — {{/stl 13}}{{stl 8}}{komuś} {{/stl 8}}na kark {{/stl 13}}{{stl 7}} przybyć niespodziewanie, narażając kogoś na uciążliwości, pojawić się w niewłaściwym momencie : {{/stl 7}}{{stl 10}}Goście zwalili się jej na kark dobrze po północy. Tyle spraw… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zwalić się z nóg — {{/stl 13}}{{stl 7}} bezwładnie upaść, przewrócić się gwałtownie : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zakręciło mu się w głowie i zwalił się z nóg. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zwalić się — 1. pot. Coś zwaliło się, spadło komuś na głowę, na kark, posp. na łeb «ktoś został obarczony niespodziewanie przykrym, uciążliwym obowiązkiem»: (...) przestał się uśmiechać i powiedział, że nie jest nawet zastępcą tamtego, tylko zwaliła mu się… …   Słownik frazeologiczny

  • zwalić się — Mieć wytrysk spermy Eng. To ejaculate semen …   Słownik Polskiego slangu

  • zwalać się – zwalić się — {{/stl 13}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 8}}pot. {{/stl 8}}{{stl 7}} spadać, przewracać się (na kogoś, coś) z dużą siłą, całym ciężarem, bezwładnie : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zwalić się ze schodów, z krzesła. Zwalać się na łóżko …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • walić [zwalać – zwalić] — {{/stl 13}}{{stl 8}}{kogoś} {{/stl 8}}z nóg {{/stl 13}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} powodować u kogoś utratę sił, zasłabnięcie, utratę zdrowia : {{/stl 7}}{{stl 10}}Zmęczenie waliło ją z nóg. Wiadomość o śmierci męża… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • zwalać — → zwalić …   Słownik języka polskiego

  • zwalać — {{/stl 13}}{{stl 8}}cz. ndk VIIIa, zwalaćam, zwalaća, zwalaćają, zwalaćany {{/stl 8}}– zwalić {{/stl 13}}{{stl 8}}dk VIIb, zwalaćlę, zwalaćli, zwalaćlony {{/stl 8}}{{stl 20}} {{/stl 20}}{{stl 12}}1. {{/stl 12}}{{stl 7}} rzucając, zebrać na jednym …   Langenscheidt Polski wyjaśnień